Uji në shishet plastike është një «Bombë» (Real News)
Shqetësim edhe në Greqi kanë shkaktuar rezultatet e një studimi ndërkombëtar, sipas të cilit mbi 90% e shisheve të ujit të ambalazhuar përmbajnë copëza mikroskopike plastike, të cilat përfundojnë tek konsumatori.
Sipas hulumtimit të organizatës jofitimprurëse Orb Media, grimcat e mikroplastikës që janë zbuluar në ujin e ambalazhuar janë pothuajse dyfish më të shumta krahasuar me ato që janë gjetur në ujin e rubinetit. Këto gjetje shkaktojnë shqetësim të madh, veçanërisht në vendin tonë, ku konsumi i ujit të ambalazhuar është shumë i lartë, sidomos gjatë muajve të verës.
Në Greqi
Duke folur për Realnews, shkencëtarë grekë theksojnë se shqetësimi është i justifikuar, pasi gjurmët e plastikës mund, në kushte të caktuara, të kalojnë lehtësisht në ujë, ndërsa konsumimi i vazhdueshëm mund të shkaktojë probleme në organizmin e njeriut. Ata flasin gjithashtu për nevojën e ashpërsimit të kontrolleve dhe përmirësimit të mënyrës së prodhimit dhe ruajtjes së ujit të ambalazhuar.
“Në Greqi teorikisht kryhen kontrolle të shpeshta, të cilat përfshijnë edhe zbulimin e mbetjeve plastike. Megjithatë, ndonjëherë mund të ketë dështime në procesin e plastifikimit, të cilat mund të çojnë në depolimerizim të plastikës. Një gjë e tillë mund të shkaktojë shpërndarjen e substancave brenda ujit”, shprehet profesori i Higjienës në Universitetin e Patras, Mihalis Leocinjidis.
Në studimin ndërkombëtar të realizuar nga shkencëtarët e Universitetit Shtetëror të Nju Jorkut, me në krye profesoren e Kimisë Sherri Mason, u analizuan mostra nga 259 shishe uji, nga nëntë vende dhe 11 marka të ndryshme. Mesatarisht, u zbuluan 10 grimca plastike me gjerësi më të madhe se një fije floku njerëzor, pra mbi 100 mikrometra.
Paralelisht, u zbuluan mesatarisht 314 mikrogrimca të dyshuara si mikroplastikë për çdo litër uji, me madhësi nga 6,5 deri në 100 mikrometra, ndërsa në disa shishe të tjera përqendrimet arritën deri në 10.000 grimca për litër. Lloji më i shpeshtë i plastikës në ujin e ambalazhuar ishte polipropileni, materiali që përdoret edhe për kapakët plastikë të shisheve. Vlen të theksohet se nga 259 shishet e kontrolluara, vetëm 17 nuk përmbanin asnjë gjurmë plastike.
“Një nga mënyrat kryesore me të cilat plastika mund të ‘migrojë’ nga shishja në ujë është ruajtja e gabuar. Për shembull, nëse transportohen me kamionë të hapur ose ruhen në ambiente pa mbrojtje nga dielli dhe temperatura, atëherë substanca të quajtura ‘plastifikues’ kalojnë në ujë”, deklaron profesori i Shkencave të Natyrës në TEI të Kretës, Kostas Savakis.
“Edhe vetë konsumatorët duhet të jenë të kujdesshëm. Shishet plastike nuk duhet të përdoren më shumë se një herë, ndërkohë që në Greqi, për fat të keq, shumë njerëz i përdorin ato për të ruajtur verë, vaj, raki etj. Kjo rrit rrezikun e dëmtimit të plastikës”, thekson K. Savakis.
“Është e qartë se legjislacioni ekzistues duhet të zbatohet në mënyrë strikte, si nga kompanitë ashtu edhe nga organet kontrolluese, si EFET. Kompanitë e ambalazhimit janë të detyruara të kenë analiza të përditësuara, ndërsa mungesa e personelit në shërbimet publike nuk duhet të përdoret si justifikim për zbatim të mangët të kontrolleve”, shton profesori i Universitetit të Patras, Mih. Leocinjidis.
Mbi 90% e shisheve të ujit të ambalazhuar përmbajnë copëza mikroskopike plastike.
Mikrofibra
Në të njëjtën kohë, një tjetër studim i kryer gjithashtu në SHBA nga organizata Story of Stuff, i cili shqyrtoi 19 marka të ndryshme uji të ambalazhuar, gjeti gjithashtu prani të lartë të mikrofibrave plastike. Megjithatë, në këtë rast studiuesit pohuan se mikroplastikat transportohen edhe përmes ajrit, duke qenë të pranishme në fabrikat e ambalazhimit dhe duke “depërtuar” përfundimisht në shishe.
Duke marrë parasysh studimet e reja dhe nivelet e larta të konsumit të ujit të ambalazhuar në vendin tonë, lindin pyetje serioze për pasojat e marrjes së shpeshtë të mikroplastikave nga organizmi i njeriut. Edhe pse profesorët theksojnë se publiku nuk duhet të bjerë në panik, ata nënvizojnë se rreziku është real.
“Këto substanca plastike veprojnë në mënyrë kumulative në organizmin e njeriut, pra ka rëndësi sa shpesh konsumon ujë të ambalazhuar. Ekziston mundësia që të ndikojnë negativisht në organizëm, ndërsa disa studime, të cilat ende nuk janë konfirmuar plotësisht, flasin madje edhe për kancerogjenezë”, përfundon profesori i TEI të Kretës, K. Savakis.
