🫖 Po filtrat kanë? A e pastrojnë ujin?
Filtrat kanë janë pajisje që janë projektuar për të përmirësuar disi shijen dhe aromën e ujit duke zvogëluar disa nga ndotësit. Këta filtra përdorin një sasi të vogël karboni aktiv dhe teknologji të tjera dytësore për të reduktuar disa substanca të dëmshme nga uji. Tregu i tyre i vogël është kryesisht për shkak të kostos së tyre të ulët krahasuar me sistemet më të sofistikuara të pastrimit të ujit. Mungesa e njohurive na çon të bëjme blerje të gabuara me kosto për shëndetin tonë.
1️⃣ Çfarë mund të heqin ato?
Filtrat kanë nuk janë bërë në të vërtetë për të pastruar ujin, ato thjesht heqin pak aromën, një përqindje të vogël të klorit dhe gjithashtu përqindje të vogla të elementeve të tjera.
❌ Çfarë nuk mund të heqin?
Megjithatë, aftësitë e tyre të kufizuara janë të konsiderueshme. Ato nuk janë ne gjendja te zvogelojnë ose të heqin fibrat e asbestit, hidrokarburet policiklike aromatike, hekuri, cistet, bakteret, substancat farmaceutike, mikroplastikat etj. Kjo do të thotë që ndotësit më seriozë, siç janë metalet e rënda (p.sh. plumbi), ndotësit mikrobiologjikë (bakteret dhe viruset), si dhe substancat kimike organike, mbeten në ujë. Pra, ata nuk na ofrojnë asnjë mbrojtje.
🧪 Performancat në kushte reale
Testet e ujit nga filtrat kanë në treg që kanë një sasi të vogël karboni si p.sh. 20 deri në 30 gramë tregojnë rezultate të ulëta të pastrimit të ujit dhe kjo është edhe arsyeja pse ato nuk mund të marrin ndonjë çertifikatë të veçantë ndërkombëtare p.sh. nga NSF ose WQA. Ato gjithashtu, kanë nevojë për ndërrime të shpeshta të filtrave ndoshta edhe çdo muaj, gjë që në thelb rrit koston vjetore më shumë se një teknologji moderne e çertifikuar.
💧 Roli i sistemeve të avancuara të pastrimit
Për pastërti të vërtetë të ujit, është e nevojshme të përdoren sisteme të avancuara pastrimi që përdorin disa faza të shumëfishta filtrimi siç janë p.sh. sistemet Imperial® dhe me 850-1200 gram karbon aktiv farmaceutik që kanë edhe madhësinë e poreve të filtrimit në 0,1 deri. Këto sisteme mund të largojnë të gjithë ndotësit kimikë, duke përfshirë metale të rënda, faktorë mikrobiologjikë dhe kimikate organike dhe ofrojnë ujë të filtruar të pastër dhe të shëndetshëm të çertifikuar nga N.S.F.
🥗 Nuk mund të përdoren për larjen e ushqimeve
Larja e ushqimeve, siç janë frutat, perimet, mishi ose peshku, kërkon një rrjedhje të vazhdueshme të ujit të pastër për të hequr papastertinë, mbetjet e pesticideve dhe bakteret e mundshme. Megjithatë, enët e filtrit janë projektuar për të ofruar sasi të vogla të ujit të filtruar dhe nuk janë të lidhura me rubinetin, duke rezultuar në:
- Shpejtësia e filtrimit është shumë e ngadaltë: Shumica e kanave kanë nevojë për disa minuta për të filtruar edhe 1 litër ujë. Nëse dikush përpiqet të mbushë një enë me ujë të filtruar për të larë ushqimin, procesi do të zgjasë shumë.
- Kapaciteti është i kufizuar: Kanat kanë një kapacitet nga 1 deri në 3 litra, prandaj nëse na nevojitet të lajmë një sasi të madhe ushqimesh, do të duhet të mbushim dhe të rifiltrojmë ujin disa herë.
- Mungesë e presionit të ujit: Kanat nuk sigurojnë rrjedhjen dhe presionin e nevojshëm për të larguar në mënyrë efektivive ndotësit nga ushqimi, siç ndodh me ujin e rrjedhshëm nga rubineti.
Për shkak të këtyre kufizimeve, larja e ushqimeve me ujë nga një kanë me filtër është veçanërisht e lodhshme dhe jo praktike.
🍲 Ato nuk mund të përdoren për gatim
Përveç larjes së ushqimit, kanat me filtra janë gjithashtu të papërshtatshme për gatim, pasi nuk mund të ofrojnë sasinë e ujit që kërkohet për përgatitjen e ushqimit.
- Sasia e ujit të nevojshëm për gatim është e madhe: Për zierjen e makaronave, përgatitjen e supës ose gatimin e orizit, shpesh nevojiten 2-5 litra ujë. Një kanë mesatare me filtër ka kapacitet 1-3 litra, që do të thotë se do të duhet të filtrojmë ujë disa herë derisa të kemi mjaftueshëm për ushqimin.
- Filtrimi është i ngadaltë dhe i lodhshëm dhe kërkon shume kohë: Nëse dikush dëshiron të filtrojë 4-5 litra ujë për gatim, procesi mund të zgjasë 30 minuta ose më shumë, në varësi të shpejtësisë së funksionimit të filtrit kanë.
- Ndërprerje në procesin e gatimit: Meqënese nuk ka furnizim të vazhdueshëm me ujë të filtruar, mund të duhet të prisni shumë kohë të gjatë derisa ena të mbushet përsëri dhe të filtrohet sasia tjetër e ujit.
Kjo praktikë është e lodhshme dhe joefikase, veçanërisht për familjet ose individët që gatuajnë sasi të mëdha ushqimi.
⌛ Nuk mund të filtrojmë sasi të mëdha uji – procesi zgjat me orë të tëra
Nëse dikush dëshiron të përdorë vetëm ujë të filtruar nga një kanë për nevojat e tij të përditshme, do të vërejë se kjo është pothuajse e pamundur për shkak të shpejtësisë shumë të ngadaltë të filtrimit.
- Shumica e kanave filtrojnë rreth 0,3 deri në 0,5 litra ujë në minutë, që do të thotë se për të filtruar 5-10 litra ujë, kërkohen të paktën 30-60 minuta.
- Nëse përpiqemi të filtrojmë një sasi edhe më të madhe për larjen e ushqimeve, gatimin dhe konsumimin, procesi mund të zgjasë shumë orë, duke e bërë kanën të papërshtatshme për këtë lloj nevoje.
Ky problem është bërë edhe më i theksuar kur ka nevoja të shumta në familje, si uji për pirje për të gjithë familjen, gatimi dhe larja e ushqimeve..
⚠️ Rrezik i mundshëm i kontaminimit
Një arsye tjetër pse kanat filtruese nuk mund të përdoren për larjen e ushqimeve, është rreziku i kontaminimit. Nëse dikush përpiqet të derdhë ujë të filtruar nga kana direkt mbi fruta, perime, mish, ka mundësi që uji të bjerë në kontakt me sipërfaqe që nuk janë të sterilizuara ose të kthehet në kanë me ndotje.
Për më tepër, nëse kana nuk pastrohet rregullisht, brenda saj mund të rriten baktere ose myk, veçanërisht në zonën e filtrit. Kjo mund të ketë pasoja negative për sigurinë e ushqimeve, pasi uji i filtruar mund të mos jetë më aq i pastër sa duhet të jetë.
Përveç të gjitha këtyre, filtrimi që bëhet është i papërshtatshëm, pasi nuk largon të gjithë ndotësit dhe ata që largon thjesht i zvogëlon. Kështu që nuk zgjidh problemin e pastërtisë së ujit tonë.
✅ Konkluzioni
Filtrat kanë janë një zgjidhje e lirë për të përmirësuar pak shijen dhe aromë e ujit. Megjithatë, aftësitë e tyre të kufizuara nënkuotojnë se ato nuk mund të ofrojnë asnjë mbrojtje kundër një game të gjerë ndotësish që gjenden në ujin e rubinetit, prandaj nuk na ofrojnë asgjë për mbrojtjen e shëndetit tonë. As nuk mund të përdoren për larjen e ushqimeve, gatimin ose filtrimin e sasive të madhe të ujit. Kufizimet në kapacitet, procesi i ngadaltë i filtrimit dhe mungesa e rrjedhës së vazhdueshme e bëjnë kanën jo praktike për këto detyra. Sistemet e pastrimit siç janë Imperial® nga Camelot® janë zgjedhja e duhur pasi sigurojnë më shumë komoditet, shpejtësi dhe efikasitet më të madh në përdorimin e përditshëm të ujit. Është e rëndësishme të informohemi siç duhet dhe të zgjedhim sistemet e duhura të filtrimit, duke siguruar kështu shëndetin dhe mirëqenien tonë.